Zapomniane miary Henryk Wolańczyk

  W XIX wieku w Narolu znane były miary powierzchni (niektóre były ściśle, czyli dokładnie określone, inne były ogólne, czyli „w przybliżeniu”). Najbardziej zainteresowały mnie miary powierzchni zwane płuskami. Była to miara dokładnie określona, najczęściej używana przez rolników, mających najmniejsze gospodarstwa. Nikt z pytanych przeze mnie rolników nie mógł określić, ile arów ma płuska. Szukałem więc w podręcznikach płuski i nie znalazłem. Była to miara wyłącznie narolska.

 Znalazłem ją dopiero w 6-tomowym dziele „Historia kultury materialnej Polski”. W tomie drugim w rozdziale „Gospodarka rolno-hodowlana” autorka A. Rutkowska – Płuchcińska pisze: „Trójpolówka regularna wprowadziła przymus uprawy zbiorowej obowiązujący  we wsiach o ustroju niwowym, na gruntach podzielonych na trzy wielkie niwy służące kolejno uprawie ozimej, jarej oraz ugorowi. Niwy z kolei dzielono na węższe pasy, zwane czasem płosami”. Możemy przypuszczać że narolski wyraz „płuska” w XIX wieku i wcześniej oznaczał podział «płos» na jeszcze mniejsze kawałki zwane «pluskami» (czasami liczyły one 15 arów, czasami 12). Wyrazu „niwy” przestano używać w gospodarce  rolnej Narolszczyzny. Zachowały się one do naszych czasów w gospodarce leśnej (niwa łoza i niwa węglarska).

– całość w najnowszym wydaniu –